BPUG online kennissessie: Weerstand tegen verandering

Print Friendly, PDF & Email

Op 23 juli heeft de BPUG een online kennissessie verzorgd over weerstand bij veranderingen. Tijdens deze interessante sessie heeft Edwin Hansma van FYNCH zijn visie gegeven over de wijze waarop mensen, teams en organisaties omgaan met verandering. Oppidum Professional Franco Achtien heeft de online kennissessie gevolgd en heeft er van genoten! Onderstaand zijn beknopte bevindingen.

De online kennissessie heeft als basis de Piramide Relationship, waarin er een relatie wordt gelegd tussen het resultaat (R), de acties die tot resultaat leiden (A), het plan (P) om dat resultaat te bereiken, de mogelijkheden (M) om een plan te creëren en de intra- en interpersoonlijke relatie (R) om (meer) mogelijkheden te kunnen zien. Een helder model, waarin de nodige logica zit. Er zijn echter nogal wat verschillende versies van hetzelfde model en een duidelijke bronvermelding ontbreekt, maar in deze kennissessie werd onderstaand model gebruikt.

Zoek het buiten je comfort zone

Het is wel interessant om dit model eens nader te bekijken. Hoewel er zeker een bepaalde causaliteit zit tussen de mate ‘waarin jij of jouw team goed in je/hun vel zit(ten)’ (R) en de mate waarin je in staat bent om jouw creativiteit aan te spreken (M), is er naar mijn mening geen directe relatie, niet intra persoonlijk, niet interpersoonlijk. Relaties binnen teams kunnen ook puur functioneel van aard zijn en toch succesvol, net zoals je zonder dat je direct ‘lekker in je vel zit’ toch ook behoorlijk creatief kan zijn; veelal is het de context die dicteert welke vorm van interactie er benodigd is om het resultaat (in dit geval creativiteit, M) te behalen.

Zo is een Agile, zelfsturend team niet per definitie een team dat alleen maar binnen zijn eigen comfort zone wil blijven of in harmonie met elkaar wil leven; de meerwaarde ligt juist veelal buiten de eigen comfort zone omdat er door middel van interactie, openlijke constructieve kritiek, elkaar uitdagen en uitgaan en vertrouwen op elkaars expertise een situatie wordt gecreëerd waarin de som der delen meer dan het geheel is. Het gesuggereerde directe verband tussen relatie – vertrouwen – ‘jezelf kunnen zijn’ is niet altijd de basis van een succesvolle brainstorm, maar het kan zeker helpen.

Omarm verandering

Het vervolg van de kennissessie ging over een model voor mindset, wat als basis dient voor het ‘goed in je vel’ zitten. De prikkels die jouw brein ontvangt vanuit de omgeving zorgen voor een bepaalde emotie. Die emotie leidt tot een bepaalde fysiologische reactie. Veel dezelfde emotionele en fysiologische reacties zorgen voor een bepaalde stemming, die invloed heeft op jouw output naar jouw omgeving. Dit model is ‘very straight forward’ en kent uiteraard een solide onderbouwing. De koppeling naar weerstand is met dit model ook snel gemaakt; de verandering is de prikkel die leidt tot een negatieve emotie en een fysiologische stressreactie. Echter, wat als je de verandering in jouw omgeving als een positief iets ziet? Daar wordt weinig antwoord op gegeven. Er gaat in de kennissessie een bepaalde mate van traditioneel denken uit; verandering leidt tot weerstand; weerstand is een gevolg van de verandering. Maar hier is zeker iets op af te dingen. “The Only Thing That Is Constant Is Change” zei de Griekse filosoof Heraclitus al in 540 – 480 BC. ‘Embrace the change’, zou een goed Agilist anno 2020 zeggen.

Waarom we binnen bepaalde modellen anno 2020 nog steeds uitgaan van het traditionele denkbeeld dat verandering weerstand oproept is mij onbekend. Juist de nieuwe generatie projectmanagers, scrummasters, agile coaches en andere varianten van procesbegeleiders die nu het professionele toneel overnemen – veelal behorende tot de millenials – is niets anders gewend dan verandering! Verandering leidt dus dan ook niet tot weerstand, maar eerder tot creativiteit en navenant productiviteit. Dat dit het gevolg is van mindset is evident!

Het beïnvloeden van de mindset

De kennissessie sluit af met wederom een model, dit maal om een mindset te beïnvloeden: GS = HS + HB. De gewenste situatie (GS) is het product van de huidige situatie (HS) en een hulpbron (HB). Echter, dit werkt eigenlijk alleen als de persoon of personen in kwestie ontspannen zijn en in een positieve vibe zitten. Een mooie, simplistische kijk op verandering en zeker niet onwaar.

Al met al heb ik genoten van de online kennissessie. 3 quotes wil ik nog uitlichten waar ik enorm van heb genoten en na de quotes sluit ik af met het ‘waarom’:

‘Met een mindset wordt je niet geboren, die wordt je aangeleerd’

‘Wij mensen zijn niet gebouwd voor verandering’.

‘Ons brein is niet gebouwd om ons gelukkig te maken. Ons brein is maar voor één ding gebouwd en dat is om er voor te zorgen dat je overleeft’

De complexe sociale werkelijkheid

Er wordt in de kennissessie wel heel erg veel uitgegaan van modellen en wetmatigheden die – naar mijn bescheiden mening – wat onrecht doen aan de complexe sociale werkelijkheid in jezelf, tussen mensen, in teams en organisaties. Echter, de kennissessie levert wat het belooft; inzicht in enkele mogelijkheden om via de juiste mindset om te kunnen gaan met veranderingen.